Światło UV, czyli to, które opala Twoją skórę w słoneczne, letnie dni, ma również wpływ na oczy. Niestety - gdy dotyka nas w dużych ilościach oraz przez dłuższy czas - nie jest to wpływ pozytywny, a negatywny - i w związku z tym przed tego rodzaju światłem należy się odpowiednio chronić. Jak to zrobić? Jaki wpływ na oczy ma promieniowanie UV? Sprawdź!

Czym jest promieniowanie ultrafioletowe?

Promieniowanie ultrafioletowe to jeden z rodzajów promieniowania elektromagnetycznego, czyli energii, która rozchodzi się w postaci fal. W całym widmie elektromagnetycznym - obejmującym fale radiowe, mikrofale, światło widzialne, promieniowanie rentgenowskie aż po promieniowanie gamma, UV zajmuje miejsce pomiędzy światłem widzialnym a promieniowaniem rentgenowskim. Ma większą energię niż światło, które widzimy, dlatego jest dla ludzkiego oka niewidoczne.

Natężenie promieniowania UV zależy od wielu czynników. Najwięcej dociera go w rejonach równikowych, a jego poziom rośnie wraz z wysokością nad poziomem morza. Znaczenie ma także szerokość geograficzna, pora roku i dnia. Choć chmury czy cień mogą częściowo ograniczać ilość promieniowania, nie są pełną ochroną - promienie UV ulegają bowiem rozproszeniu w atmosferze i mogą docierać do nas po odbiciu od różnych powierzchni, takich jak woda, śnieg, piasek czy asfalt.

Wyróżnia się trzy zakresy promieniowania ultrafioletowego. Różnią się one długością fali, energią oraz wpływem na organizmy żywe. Część z nich jest w znacznym stopniu pochłaniana przez warstwę ozonową w atmosferze, dzięki czemu nie dociera do powierzchni Ziemi. Inne jednak przenikają przez atmosferę i oddziałują na skórę oraz oczy człowieka.

Rodzaje fal ultrafioletowych

1. Promienie typu UV-A: To one sprawiają, że na naszej twarzy szybciej pojawiają się zmarszczki. Odpowiadają też za to, że po powrocie z plaży cieszy nas ciemniejszy odcień skóry - opalenizna. Te promienie przepuszcza również wiele współczesnych szyb.
2. Promienie typu UV-B: To groźny rodzaj UV. To one odpowiadają za uczucie spieczenia skóry ciała, gdy zbyt długo lub bez właściwej ochrony zostaniesz na słońcu. To one są odpowiedzialne za to, że czasami na wakacjach trzeba nacierać się jogurtem. Mocno obrywają od nich także nasze oczy - jeśli czujesz pieczenie, suchość pod powiekami lub słońce nagle zaczęło Cię razić, to właśnie ich sprawka.
3. Promienie typu UV-C: O te akurat nie musimy się martwić, chociaż są najgroźniejsze. Są tak krótkie, że nie dają rady przebić się przez naturalną barierę ochronną naszej planety i do nas nie docierają.

Wpływ promieniowania UV na oczy - czy jest groźne?

Promieniowanie UV, choć odpowiada za opaleniznę, ma wyłącznie negatywny wpływ na narząd wzroku - każdy jego zakres może być szkodliwy dla oczu. Co istotne, uszkodzenia nie dotyczą jedynie ich powierzchni, ale także głębiej położonych struktur. Dzieje się tak dlatego, że poszczególne rodzaje promieniowania są pochłaniane przez różne części oka: 

• UVB przede wszystkim przez rogówkę,
  
  
• UVA przenika głębiej i jest pochłaniane przez soczewkę. W efekcie może dochodzić do stopniowego uszkadzania tkanek.

Promieniowanie ultrafioletowe a choroby oczu

Co więcej, długotrwała lub intensywna ekspozycja na UV przyspiesza proces starzenia się oczu. Sprzyja przesuszaniu powierzchni oka, podrażnieniom, uczuciu pieczenia oraz dolegliwościom charakterystycznym dla zespołu suchego oka. Promieniowanie może również wywoływać stany zapalne, a w skrajnych przypadkach prowadzić do poważniejszych schorzeń.

Nadmierne narażenie na UV zwiększa ryzyko rozwoju zaćmy, w tym tzw. zaćmy pourazowej, a także zapalenia spojówek. Jednym z ostrych skutków intensywnego działania promieniowania - zwłaszcza tego odbitego od śniegu, na które szczególnie jesteśmy narażeni podczas górskich wędrówek - jest tzw. ślepota śnieżna, czyli bolesne uszkodzenie rogówki spowodowane silnym napromieniowaniem. Sprawdź, na co zwrócić uwagę wybierając okulary w góry.

Jak chronić się przed UV?

Wiesz już, jak groźne dla oczu może być promieniowanie ultrafioletowe. Aby uniknąć potencjalnych konsekwencji zdrowotnych wynikających z nadmiernego kontaktu oczu z tym promieniowaniem, warto zadbać o należytą ochronę. Jak chronić oczy przed UV?

Po pierwsze - okulary przeciwsłoneczne.

Dlaczego warto nosić okulary z filtrem UV? Podstawą ochrony są dobrej jakości okulary przeciwsłoneczne wyposażone w filtr UV400, który blokuje 100% promieniowania UVA i UVB. To najważniejszy parametr - nie kolor ani stopień przyciemnienia soczewek decyduje o ochronie, lecz właśnie obecność certyfikowanego filtra. Dowiedz się, jak sprawdzić filtr UV w okularach przeciwsłonecznych. 

Warto zwrócić uwagę, aby:

• oprawki dobrze przylegały do twarzy i ograniczały dopływ światła z boków,
• soczewki były odpowiednio duże i chroniły również delikatną skórę wokół oczu,
• okulary posiadały oznaczenia potwierdzające spełnianie norm jakości.

Równie istotna jest kategoria przepuszczalności światła:

• Kategoria 0 (80-100%) to bardzo jasne szkła, odpowiednie do korzystania przy dużym zachmurzeniu - ponieważ, jak już wspomnieliśmy, nawet w takie dni do oczu może docierać nawet 80% UV.
• Kategoria 1 (43-80%) to szkła lekko przyciemniane, dobre na umiarkowane nasłonecznienie.
• Kategoria 2 (18-43%) - uniwersalne, nadające się do codziennego użytku, także dla kierowców.
• Kategoria 3 (8-18%) - do silnego słońca, np. nad wodą czy w górach.
• Kategoria 4 (3-8%) to okulary do ekstremalnie intensywnego światła (np. wysokie góry); nie są zalecane podczas prowadzenia samochodu.

Poszukując dla siebie codziennej ochrony przed UV warto zwrócić uwagę na soczewki korekcyjne i fotochromowe.

• Ochrona UV powinna dotyczyć również osób noszących okulary korekcyjne. Przezroczyste soczewki mogą być wyposażone w specjalne filtry blokujące promieniowanie ultrafioletowe. W naszym sklepie bez problemu znajdziesz tego typu modele. Okulary Gepetto są nie tylko wyposażone w filtry UV, ale i w filtry światła niebieskiego. Sprawdź, jak światło niebieskie wpływa na wzrok. Jednym z takich praktycznych i estetycznych modeli są okulary Meghan Gold. Drewniane zauszniki i złote fronty dopełnią każdy outfit.

• Dobrym rozwiązaniem są także soczewki fotochromowe, które automatycznie przyciemniają się pod wpływem światła słonecznego i rozjaśniają w pomieszczeniach. Dzięki temu zapewniają komfort widzenia w zmiennych warunkach, jednocześnie chroniąc przed UV.

Dla zapewnienia sobie wyższego komfortu wybieraj okulary z polaryzacją.

Soczewki z polaryzacją redukują odblaski powstające przy odbiciu światła od wody, śniegu czy asfaltu. Choć sama polaryzacja nie zastępuje filtra UV (ten musi być obecny osobno), znacząco poprawia kontrast i zmniejsza zmęczenie oczu. Dlatego takie rozwiązanie jest szczególnie polecane kierowcom, sportowcom i osobom spędzającym dużo czasu na zewnątrz.

Nie zapominaj o nakryciach głowy.

Kapelusz z szerokim rondem lub czapka z daszkiem mogą ograniczyć ilość promieniowania docierającego do oczu nawet o około 50%. 

Dieta również ma wpływ na ochronę oczu przed światłem ultrafioletowym.

Warto wspierać naturalne mechanizmy ochronne organizmu poprzez dietę bogatą w luteinę i zeaksantynę - składniki obecne m.in. w szpinaku, jarmużu, brokułach czy żółto-pomarańczowych warzywach i owocach. Substancje te wzmacniają naturalny filtr siatkówki.

Promieniowanie UV a dzieci

Na koniec chcemy podkreślić jeszcze, że promienie UV są szkodliwe również dla dzieci i należy je przed nimi chronić. Dbaj o to, by Twoja pociecha w słoneczne dni zawsze miała na sobie dobrej jakości okulary przeciwsłoneczne. Możesz zakupić model z gumką, aby te leżały wygodnie na nosie i nie przeszkadzały w trakcie zabawy. Sprawdź też nasze okulary przeciwsłoneczne dla dzieci Gepetto, które są dostępne aż w trzech różnych wersjach kolorystycznych. Dzięki temu Twoja pociecha z pewnością znajdzie coś dla siebie!